مرکز نوآوری فناوری اطلاعات و ارتباطات
پردازش و ذخیره‌سازی داده‌های ژنتیکی

داده های پزشکی و زیستی بخش عمده ای از داده های حجیم با نیاز پردازشی بالا در دنیا را تشکیل می دهند. این داده ها شامل اطلاعات اولیه (Meta Data) پرونده پزشکی بیماران و نتایج آزمایشهای مختلف (تستهای ژنتیکی، خون، ادرار و غیره) می باشند. با وجود نیاز روزافزون کشورمان در این حوزه، همچنان احتیاج مبرم برای ایجاد یک مرکز نگهداری و پردازش این داده ها به صورت الکترونیکی جهت دسترسی سریع و آسان متخصصین وجود دارد.

در این راستا بخش نرم افزاری تیم میکروآرایه DNA اقدام به نصب و راه اندازی یک دستگاه سامانه ذخیره سازی و پردازش اطلاعات کرده است. لازم به ذکر است این سامانه دارای واسط های کاربری مخصوص به پزشکان و محققین حوزه بیوانفورماتیک، ژنتیک، زیست فناوری می باشد. به طور مثال پزشک مربوطه پس از انجام آزمایشی خاص (مثل تست DNA با هدف تشخیص میزان بیان ژنهای مربوط به سرطان سینه) بر روی بیمار اطلاعات خام خروجی را با دسترسی اینترنتی به حساب کاربری مربوط به خود در سامانه ذخیره می کند. در این مرحله سامانه اطلاعات را به صورت هوشمند طبقه بندی و پردازش کرده و نتایج لازم را به پزشک اعلام می کند. به دلیل هوشمند بودن سامانه نرم افزاری ارائه شده، با افزایش نمونه های گرفته شده از DNA ایرانیان دقت تخمین سامانه در تشخیص بیماریهای ژنتیکی افزایش می یابد.

از طرفی محققین و متخصصین حوزه بیوانفورماتیک، ژنتیک وزیست فناوری با ایجاد حساب کاربری شخصی بر روی وبسایت مربوطه قادر خواهند بود از داده های بالینی ذخیره شده در تحقیقات و حل مسائل جدید استفاده کنند. سامانه داده های پزشکی و ژنتیکی ایرانیان به محققین این امکان را می دهد که از ابزارهای گوناگون پردازشی مرسوم در حوزه بیوانفورماتیک مانند Bowtie ،Blast و TopHat جهت انجام  DNA-Seq ،RNA-Seq ،Alignment، و همچنین ابزارهای لازم در تحلیل آماری داده ها سود برده و علاوه بر جستجو در داده های خام بالینی، نتایج پردازشهای لازم بر روی داده ها را در حساب کاربری خود مشاهده نمایند. شایان ذکر است که علاوه بر ابزارهای پردازشی موجود در این سامانه، پزشکان و محققین قادر خواهند بود با فرستادن تقاضا اقدام به نصب ابزارها و برنامه های جدید مورد نیاز خود نمایند.

همچنین این مرکز دارای یک زیرساخت سخت افزاری به منظور ذخیره سازی و پردازش داده های حجیم زیستی می‌باشد. این زیرساخت دسترسی و بازیابی داده‌ها را برای همه کاربران تسهیل می نماید. لازم به ذکر است که همه سرویسهای مذکور بر روی این بستر سخت افزاری پیاده سازی می گردند.

© مرکز نوآوری فناوری اطلاعات و ارتباطات پژوهشکده AICT دانشگاه صنعتی شریف - ۱۳۹۳